مسایل حقوقی ساخت اکانت جعلی
تاریخ ارسال : 1404/09/30
ساخت اکانت جعلی با تصاویر دیگران؛ چه مجازاتهایی در انتظار متخلف است؟
تحلیل یک رأی قضایی کاربردی
بر اساس نشست قضایی شماره ۱۴۰۴-۱۱۵۷۰ برگزارشده در دادگستری فارسان، اقدام به ساخت اکانت در شبکههای اجتماعی با استفاده از تصاویر دیگران بدون اجازه صاحب عکس، یک عمل مجرمانه شناخته شده و دارای پیامدهای حقوقی و کیفری است.
🔍 نظر اکثریت هیئت قضات: جعل رایانهای
اکثریت قضات معتقدند این عمل، مصداق جعل رایانهای است. طبق این دیدگاه، فرد با "ایجاد دادههای قابل انتساب" به شخص دیگر (یعنی ساخت پروفایل یا اکانت با نام و عکس وی)، مرتکب جرم مطابق قوانین جرایم رایانهای شده است.
· مبنای قانونی: این نظر عمدتاً به قانون جرایم رایانهای (مصوب ۱۳۸۸) و مواد مربوطه استناد میکند.
· نکته: این نظر تأکید دارد که حتی اگر اکانت ساختهشده برای فعالیتهای کلاهبرداری نباشد، صرف جعل هویت دیجیتال، جرم محسوب میشود.
👨⚖️ نظر اقلیت: هتک حیثیت یا انتشار تصاویر خصوصی
برخی از قضات با نگاهی متفاوت، این عمل را بیشتر ذیل هتک حیثیت یا انتشار و در دسترس قرار دادن تصاویر خصوصی از طریق سامانههای رایانهای میدانند.
· شرط تحقق جرم: در این دیدگاه، اثبات ضرر (اعم از مالی یا معنوی) یا هتک حیثیت به صاحب تصویر، برای مجرم شناختن عمل، اهمیت بیشتری دارد.
· مبنای قانونی: این نظر میتواند به ماده ۱۶ قانون جرایم رایانهای (در خصوص انتشار و در دسترس قرار دادن تصاویر خصوصی) و نیز مواد مربوط به افترا و هتک حیثیت در قانون مجازات اسلامی استناد کند.
⚖️ نتیجه عملی و راهکار برای صاحبان تصاویر
اگر تصاویر شما بدون اجازه در اکانتی جعلی استفاده شده است:
1. اقدام فوری: از طریق تنظیم دعوای کیفری و با استناد به قانون جرایم رایانهای، موضوع را به مراجع قضایی (دادسرای جرایم رایانهای یا دادسرای عمومی) اطلاع دهید.
2. گردآوری مدارک: از اکانت جعلی و محتوای آن اسکرین شات بگیرید و مدارک را به طور کامل حفظ کنید.
3. تعیین وکیل: با توجه به پیچیدگی و تخصصی بودن موضوع، مشاوره با یک وکیل متخصص در جرایم رایانهای میتواند روند احقاق حق را تسریع و تسهیل کند.
💎 جمعبندی پایانی
هر دو دیدگاه قضایی مطرحشده، بر مجرم بودن عمل ساخت اکانت با تصاویر دیگران بدون رضایت تأکید دارند و تفاوت آنها در عنوان مجرمانه دقیق است. با این حال، رویه قضایی حاضر اغلب این عمل را تحت عنوان جعل رایانهای تعقیب میکند. آگاهی از این حق و اقدام به موقع، میتواند از آسیبهای بیشتر به حریم خصوصی و حیثیت شما جلوگیری کند.
