تأخیر در پرداخت ثمن
تاریخ ارسال : 1402/04/23
خیار تأخیر ثمن یکی از موضوعات کاربردی و چالشبرانگیز در معاملات است که تسلط بر آن میتواند از بروز مشکلات حقوقی جلوگیری کند. اگر به دنبال مشاوره با وکیل حقوقی یا وکیل پایه یک دادگستری برای بررسی معاملات خود هستید، این مقاله بهطور جامع به تحلیل ماده ۴۰۲ قانون مدنی و نکات مرتبط با خیار تأخیر ثمن میپردازد.
ماده ۴۰۲ قانون مدنی: تعریف و کاربرد
متن ماده ۴۰۲ قانون مدنی:
«هرگاه مبیع، عین خارجی و یا در حکم آن بوده و برای تأدیه ثمن یا تسلیم مبیع بین متبایعین، اجلی معین نشده باشد، اگر سه روز از تاریخ بیع بگذرد و در این مدت نه بایع مبیع را تسلیم مشتری نماید و نه مشتری تمام ثمن را به بایع بدهد، بایع مختار در فسخ معامله میشود.»
نکات کلیدی درباره خیار تأخیر ثمن
نکته ۱: وجود خیار در معاملات موعددار
این تصور اشتباه است که خیار تأخیر ثمن فقط در معاملاتی وجود دارد که اجل و موعدی تعیین نشده باشد.
- اگر موعدی تعیین شده باشد و مشتری ثمن را در موعد مقرر پرداخت نکند، سه روز از تاریخ سررسید آغاز میشود و در صورت عدم پرداخت، فروشنده همچنان حق فسخ معامله را دارد.
- ماده ۳۹۵ قانون مدنی نیز به این موضوع اشاره دارد.
نکته ۲: تأیید خیار تأخیر ثمن در رویه قضایی
- رأی شعبه ۱۰ دیوانعالی کشور، این موضوع را تأیید میکند که خیار تأخیر ثمن در معاملات موعددار نیز جاری است.
- در مشاوره با وکیل پایه یک دادگستری، تحلیل این رأی میتواند به رفع ابهامات کمک کند.
نکته ۳: محدودیت خیار تأخیر ثمن به معاملات بیع
این خیار مختص معاملات بیع است و شامل صلح، معاوضه یا سایر عقود نمیشود. مشاوره حقوقی با وکیل حقوقی میتواند در تعیین نوع عقد و بررسی حقوقی خیار کمککننده باشد.
نکته ۴: مطالبه ثمن و تأثیر آن بر خیار
مطالبه ثمن از سوی فروشنده:
- ممکن است به نفع فروشنده نباشد.
- مطالبه ثمن بهعنوان التزام فروشنده به بیع تعبیر میشود و خیار تأخیر ثمن را ساقط میکند.
- طبق ماده ۴۰۳ قانون مدنی:
«اگر بایع به نحوی از انحاء مطالبه ثمن نماید و به قرائن معلوم گردد که مقصود، التزام به بیع بوده است، خیار او ساقط خواهد شد.»
اهمیت مشاوره حقوقی تلفنی درباره خیار تأخیر ثمن
برای جلوگیری از ابهامات و پیچیدگیهای حقوقی در معاملات، مشاوره با وکیل خوب عضو باشگاه وکلا میتواند راهحل مطمئنی باشد. ویژگیهای این خدمات شامل موارد زیر است:
- دسترسی سریع: امکان دریافت راهنمایی تخصصی در کوتاهترین زمان.
- تحلیل دقیق: بررسی مواد قانونی و ارائه راهکارهای عملی.
- کاهش ریسک: جلوگیری از بروز مشکلات حقوقی در معاملات.
سوالات متداول درباره خیار تأخیر ثمن
-
آیا خیار تأخیر ثمن در معاملات مدتدار وجود دارد؟
بله، سه روز پس از پایان موعد مقرر، خیار تأخیر ثمن قابل اعمال است. -
آیا مطالبه ثمن موجب سقوط خیار تأخیر میشود؟
در صورتی که مطالبه بهعنوان التزام به بیع تعبیر شود، خیار تأخیر ثمن ساقط خواهد شد. -
آیا خیار تأخیر ثمن در همه عقود وجود دارد؟
خیر، این خیار مخصوص معاملات بیع است.
