پلیس بدون مشاهده تخلف نمیتواند خودرو را متوقف کند
تاریخ ارسال : 1404/03/15
توقف خودرو توسط پلیس بدون مشاهده تخلف؛ قانونی است یا تخلف؟
| قانون تخلفات رانندگی | حقوق شهروندی رانندگان | وکیل کیفری | مشاوره رایگان با وکیل راهنمایی و رانندگی
یکی از پرسشهای رایج در بین رانندگان این است که:
«آیا پلیس راهور میتواند بدون دیدن تخلف، خودروی در حال حرکت را متوقف کند؟»
پاسخ کوتاه: خیر. مطابق قانون، توقف خودرو باید صرفاً در صورت رؤیت تخلف انجام شود و اگر مأمور بدون دلیل خودرو را متوقف کند، خود مرتکب تخلف اداری شده است.
مبنای قانونی: ماده ۴ قانون رسیدگی به تخلفات رانندگی
«به مأموران موضوع ماده (۲) این قانون اجازه داده میشود متخلفین از قوانین و مقررات راهنمایی و رانندگی را پس از تشخیص تخلف و انطباق با میزان جریمه متوقف کنند.»
📌 یعنی توقف باید فقط پس از مشاهده تخلف باشد. توقف خودسرانه یا سلیقهای، فاقد پشتوانه قانونی است.
چه کسانی حق توقف و جریمه دارند؟
بر اساس ماده ۲ قانون رسیدگی به تخلفات رانندگی:
-
تنها افسران کادر و پیمانی مورد وثوق ناجا که آموزش تخصصی دیدهاند، صلاحیت تشخیص تخلف، توقف خودرو و صدور قبض جریمه را دارند.
-
❌ سربازان وظیفه یا مأموران بدون آموزشهای رسمی، هیچگونه اختیار قانونی برای توقف یا جریمه کردن ندارند.
پلیس چه زمانی میتواند مدارک راننده را مطالبه کند؟
ماده ۹ قانون تخلفات رانندگی تصریح میکند:
«ماموران در صورتی میتوانند مدارک راننده را مطالبه نمایند که یا شاهد تخلف باشند یا راننده تحت تعقیب قضایی یا انتظامی باشد.»
📌 در غیر این صورت، مطالبه مدارک بدون دلیل قانونی، مصداق سوءاستفاده از موقعیت اداری است.
رأی مهم دیوان عدالت اداری علیه توقف بیدلیل
در رأی وحدت رویه شماره ۱۸۰۵ مورخ ۳۰ خرداد ۱۳۹۶، هیئت عمومی دیوان عدالت اداری، بند ۲ بخشنامهای از پلیس راهور که اجازه توقف بدون تخلف را میداد، ابطال کرد.
این رأی تأکید میکند:
«متوقف کردن خودروی در حال حرکت بدون مشاهده تخلف، مغایر قانون است و نمیتواند مستند به بخشنامه یا دستور اداری باشد.»
سوالات متداول کاربران
✔️ اگر پلیس بدون دلیل خودرو را متوقف کند، چه باید کرد؟
در چنین مواردی، میتوانید از مأمور متخلف به پلیس نظارت همگانی یا دیوان عدالت اداری شکایت کنید. توصیه میشود با یک وکیل کیفری یا اداری مشورت کنید.
✔️ آیا میتوان از پلیس بابت توقف بیمورد، مطالبه خسارت کرد؟
در صورت اثبات ورود ضرر مادی یا معنوی ناشی از توقف غیرقانونی یا رفتار تحقیرآمیز مأمور، میتوان با استناد به قوانین مسئولیت مدنی، شکایت یا دادخواست جبران خسارت تنظیم کرد.
✔️ آیا نصب دوربین داخل خودرو میتواند به نفع راننده باشد؟
بله. ویدیو میتواند در اثبات رفتار خلاف قانون مأمور مؤثر باشد، البته به شرط رعایت قوانین حریم خصوصی و ضبط علنی.
مشاوره فوری با وکیل تخصصی تخلفات رانندگی
آیا:
-
پلیس بدون دلیل خودروی شما را متوقف کرده است؟
-
بدون مشاهده تخلف، قبض جریمه صادر شده؟
-
به خاطر توقف غیرقانونی، دچار ضرر مالی یا روانی شدهاید؟
👨⚖️ با یک وکیل کیفری یا حقوقی مشورت کنید تا از حقوق قانونی خود دفاع کنید.
📞 تماس با سامانه «وکیلای»
📝 دریافت مشاوره فوری
⚖️ امکان ثبت شکایت آنلاین و پیگیری حرفهای