مجازات گرانفروشی
تاریخ ارسال : 1404/04/07
جرم گرانفروشی در قانون ایران | مجازات، جریمه و راههای شکایت
✅ آیا تا به حال با فروشندهای روبرو شدهاید که قیمتی بیش از نرخ مصوب برای کالا یا خدمات مطالبه کند؟
✅ میدانید گرانفروشی یک جرم قانونی محسوب میشود و مجازات دارد؟
در این مقاله، به زبان ساده و کاملاً تخصصی، به بررسی جرم گرانفروشی، مجازاتهای قانونی آن، و نحوه محاسبه جریمهها طبق قانون تعزیرات حکومتی و قانون نظام صنفی میپردازیم.
🔍 کلمات کلیدی اصلی (SEO Keywords)
-
وکیل تعزیرات حکومتی
-
مجازات گرانفروشی در ایران
-
شکایت از گرانفروشی کالا یا خدمات
-
جریمه گرانفروشی در قانون نظام صنفی
-
نحوه محاسبه جریمه گرانفروشی
✔️ جرم گرانفروشی چیست؟ (مطابق قانون)
بر اساس ماده ۵۷ قانون نظام صنفی و ماده ۲ قانون تعزیرات حکومتی:
گرانفروشی یعنی فروش کالا یا ارائه خدمات به قیمتی بیشتر از نرخ مصوب یا عرف بازار، یا عدم رعایت مقررات قانونی مربوط به قیمتگذاری.
هرگونه افزایش خودسرانه قیمت، حتی به بهانه نوسان بازار، اگر خارج از چارچوب قانونی باشد، جرم تلقی میشود و قابل پیگرد قانونی است.
⚖️ مجازات گرانفروشی در قانون تعزیرات حکومتی
قانون تعزیرات، برای مقابله با گرانفروشی، مجازاتهای تدریجی (از اخطار تا تعطیلی و لغو پروانه) پیشبینی کرده است. این مجازاتها بسته به میزان گرانفروشی و تعداد تکرار تخلف، متفاوت هستند.
🔹 گرانفروشی کمتر از ۲۰٬۰۰۰ ریال:
-
مرتبه اول تا سوم: تذکر، تعهد کتبی، جریمه تا ۵ برابر مبلغ گرانفروشی
-
مرتبه چهارم به بعد: قطع خدمات دولتی، نصب پارچه "گرانفروش"، تعطیلی و لغو پروانه
🔹 گرانفروشی بین ۲۰٬۰۰۰ تا ۲۰۰٬۰۰۰ ریال:
-
جریمه از معادل گرانفروشی تا ۵ برابر
-
ممهور شدن پروانه واحد با عنوان «تخلف اول، دوم، سوم...»
-
در تکرار بالا: تعطیلی و لغو پروانه کسب
🔹 گرانفروشی بیش از ۱ میلیون ریال:
-
مرتبه اول: جریمه ۲ تا ۵ برابر
-
مرتبه دوم و سوم: جریمه تا ۸ برابر، قطع خدمات، تعطیلی موقت
-
مرتبه چهارم: لغو دائمی پروانه و کارت بازرگانی
📌 تبصره مهم:
طبق ماده ۵۰ قانون تعزیرات، اگر تکرار تخلف بیش از ۲ سال از تاریخ حکم قبلی فاصله داشته باشد، تخلف جدید مرتبه اول محسوب میشود.
📌 مجازات گرانفروشی در قانون نظام صنفی
مطابق ماده ۵۷ این قانون (اصلاحی ۱۳۹۲):
-
پرداخت خسارت به خریدار یا مصرفکننده
-
جریمه نقدی از دو تا ده برابر مبلغ گرانفروشی
-
نصب تابلو "متخلف صنفی" بهمدت ۲ هفته تا ۲ ماه
-
تعلیق پروانه کسب و تعطیلی واحد صنفی تا ۶ ماه
📊 نحوه محاسبه جریمه گرانفروشی
بر اساس قانون، میزان جریمه، بسته به دفعات تخلف و مبلغ گرانفروشی، ضریبی از مبلغ تخلف است:
| مرتبه تخلف | ضریب جریمه |
|---|---|
| اول | ۲ برابر |
| دوم | ۴ برابر |
| سوم | ۶ برابر |
| چهارم | ۸ برابر |
| پنجم به بعد | ۱۰ برابر |
💡 این جریمه جدا از خسارتی است که ممکن است مشتری از طریق شکایت حقوقی مطالبه کند.
📥 چطور از گرانفروشی شکایت کنیم؟
اگر متوجه شدید فروشندهای مرتکب گرانفروشی شده، میتوانید:
-
مدارک خرید (فاکتور رسمی، رسید پرداخت و...) را نگه دارید
-
از طریق سامانه ۱۲۴ سازمان حمایت از مصرفکننده یا سازمان تعزیرات حکومتی شکایت ثبت کنید
-
برای اقدام حقوقی جدیتر، با وکیل متخصص دعاوی اقتصادی مشورت نمایید
📞 مشاوره فوری با وکیل: درخواست مشاوره از وکیلای
❓ سوالات پرتکرار کاربران
❓ آیا گرانفروشی در خدمات پزشکی هم مشمول قانون میشود؟
بله. عدم رعایت تعرفه خدمات درمانی از مصادیق گرانفروشی بوده و قابل پیگرد است.
❓ اگر فروشنده بگوید «کالا کمیاب است»، گرانفروشی محسوب نمیشود؟
خیر. حتی در شرایط کمیابی، فروش کالا بیش از قیمت مصوب، بدون مجوز، جرم محسوب میشود.
❓ جریمه گرانفروشی به نفع چه کسی است؟
جریمه نقدی به نفع دولت و خسارت به نفع شاکی (مصرفکننده) دریافت میشود.
🧠 نتیجهگیری و توصیه حقوقی
در شرایط اقتصادی فعلی، برخورد قانونی با گرانفروشی برای حفظ حقوق مصرفکننده ضروری است. اگر شما بهعنوان فروشنده یا ارائهدهنده خدمات فعالیت میکنید، حتماً:
-
از قوانین قیمتگذاری مطلع باشید
-
تعرفههای رسمی را رعایت کنید
-
از مشورت با وکیل متخصص صنفی و اقتصادی غافل نشوید
📌 در صورت نیاز به پیگیری قانونی یا جلوگیری از جریمههای سنگین، با مشاوران سامانه وکیلای در تماس باشید.